"We don't see things as they are, we see them as we are" Anais Nin

Ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης για την λύση του νέου Ποντιακού Ζητήματος

Η λύση του νέου Ποντιακού Ζητήματος θα έρθει στα πλαίσια ενός εκδημοκρατισμού του ρατσιστικού κράτους της Τουρκίας

Μιχάλης Χαραλαμπίδης Ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης γεννήθηκε στην Αλεξανδρούπολη το 1951. Σπούδασε Πολιτικές-Οικονομικές Επιστήμες καθώς και μεταπτυχιακές σπουδές στην Κοινωνιολογία στο Πανεπιστήμιο της Ρώμης. Κατά τη διάρκεια της δικτατορίας διωκόμενος διέφυγε παράνομα στην Ιταλία.  Συμμετείχε στην επταμελή ομάδα που συνέγραψε την ιδρυτική διακήρυξη του ΠΑΣΟΚ της 3ης του Σεπτέμβρη στο Μόναχο της Γερμανίας τον Αύγουστο του 1974. Ήταν μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του ΠΑΣΟΚ από το 1977. Λόγω σοβαρών πολιτικών διαφωνιών αποχωρεί απο το ΠΑΣΟΚ και ιδρύει τη «Δημοκρατική Περιφερειακή Ένωση». Είναι μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής της Διεθνούς Ένωσης για τα Δικαιώματα και την Απελευθέρωση των Λαών, διεθνούς μη κυβερνητικής οργάνωσης για τα ανθρώπινα δικαιώματα, αναγνωρισμένης από τον ΟΗΕ. Το 1988 στην εισήγησή του στο Δεύτερο Παγκόσμιο Ποντιακό Συνέδριο πρότεινε τη δημιουργία μιας πόλης στα παράλια της Θράκης. Το 1994, το Ελληνικό Κοινοβούλιο υιοθέτησε την πρότασή του για την αναγνώριση της 19ης Μαΐου ως Ημέρα Μνήμης της Ποντιακής Γενοκτονίας. Το 1997, 204 βουλευτές κατέθεσαν πρόταση νόμου για τη δημιουργία της νέας πόλης. Η πρόταση αυτή βρίσκεται στην αρχή της πραγματοποίησής της. Εξέδωσε πολλά βιβλία καταθέτοντας την άποψή του γύρω από κοινωνικά και πολιτικά ζητήματα, όπως επίσης, γύρω απο την ιστορία, τον πολιτισμό, και τον πολιτικό αγώνα του ποντιακού λαού.

Τελευταία παρατηρείται εντονότερη κινητικότητα γύρω από το ποντιακό ζήτημα. Θεωρείτε ότι έχει ξεκινήσει ένας νέος κύκλος αναζήτησης, αυτογνωσίας και διεκδικήσεων;

Η τάση αυτή εμφανίζεται από το 1985. Πρόκειται για συσσωρευμένα αιτήματα που έμειναν καταπιεσμένα από τη γεωπολιτική του διπολισμού, το νατοϊκό δόγμα της ακεραιτότητας της Τουρκίας που υπηρέτησαν τα δορυφορικά σ΄ αυτό το σύστημα κράτη. Από το 1985 όμως είνα ορατό το τέλος του διπολισμού και η αρχή ενός νέου απελευθερωτικού κινήματος των λαών στη Μικρά Ασία και στη Μεσοποταμία. Μιλώ για το νέο κουρδικό απελευθερωτικό κίνημα. Αυτές οι εξελίξεις τροφοδοτούν απελευθερωτικές διαδικασίες στην περιοχή και στους ιστορικούς λαούς. Οι Πόντιοι επιστρέφουν στην Ιστορία και τη Γεωγραφία.

Με το πέρασμα των χρόνων φοβάστε ότι αμβλύνεται η συνείδηση των Ποντίων στην Ελλάδα και ειδικότερα της νέας γενιάς; Υπάρχει σήμερα ενδιαφέρον για τη γλώσσα και τον πολιτισμό, για την ιστορία και τη δικαίωση του ποντιακού ελληνισμού;

Οι διαδικασίες της παγκοσμιοποίησης προκαλούν την αντίσταση της ταυτότητας των λαών προς την ομοιογενοποίηση. Να μοιάζουμε όλοι στον κόσμο. Να τρώμε π.χ. χάμπουργκερ Μακ Ντόναλντ και κοτόπουλα Κεντάκυ. Αυτή η τάση ανάκτησης, εμπλουτισμού και ενίσχυσης μιας ταυτότητας είναι ιδιαίτερα ισχυρή σε λαούς που τη στερήθηκαν που αυτή απειλήθηκε βίαια. Δείτε τους αυτόχθονες, τους ιθαγενείς στην Κεντρική και τη Νότια Αμερική. Πόσο μάλλον τους εδώ αυτόχθονες, τους Ποντίους, τους Αρμενίους, τους Ασσύριους. Ειδικά η ποντιακή γλώσσα αφορά την παγκόσμια κοινότητα. Στον ιστορικό Πόντο ομιλείται σήμερα η πλησιέστερη προς την αρχαία ελληνική ομιλούμενη σήμερα γλώσσα.

Ποιες άλλες πτυχές περιλαμβάνει το ποντιακό ζήτημα εκτός από την αναγνώριση της Γενοκτονίας του 1919-1922 από τη διεθνή κοινότητα και πρωτίστως από την Τουρκία; Ποιοι είναι οι εθνικοί και πολιτικοί στόχοι για την επίτευξη των οποίων πρέπει να παλέψει ο ποντιακός ελληνισμός;

Όπως είπατε εν αρχή ην η Γενοκτονία. Χωρίς τη διεκδίκηση της αναγνώρισης δεν υπάρχουν άλλες διεκδικήσεις, δεν υπάρχει Ιστορία,

«Η Αρμενική Γενοκτονία έθεσε το ζήτημα της Ποντιακής, η Ποντιακή θέτει αυτό της Ιωνίας. Αυτό που πρέπει να κάνουν στο νέο αιώνα όλοι οι λαοί είναι η απόδοση του Κεμάλ και του κεμαλισμού στη Ιστορία ως ρατσισμού συγγενούς του ναζισμού και χειρότερου του απαρτχάιντ»

είναι το τέλος της, δεν υπάρχουν Πόντιοι. Η άλλη διάσταση είναι η αποκατάσταση και επανασύνδεση των Ποντιακών Κοινοτήτων στον Βόρειο και Ανατολικό Εύξεινο Πόντο. Τα δικαιώματα των εξισλαμισμένων Ποντίων στον ιστορικό Πόντο και τη Μικρά Ασία. Είναι μεγάλος ο αριθμός τους και αυξάνεται καθημερινά. Η λύση του νέου Ποντιακού Ζητήματος εκεί, θα έρθει στα πλαίσια ενός εκδημοκρατισμού του ρατσιστικού αυτού κράτους που εδώ και μερικά χρόνια ονομάζω ισπανοποίησή του. Η έκφραση δηλαδή των δικαιωμάτων όλων των λαών στα πλαίσια διοικητικών, γεωγραφικών και πολιτιστικών αυτονομιών. Όπως έγινε στην Ιβηρική μετά τον Φράνκο. Αν το Άμεντ (Ντιάρμπακιρ) είναι το Ντονόστι (το βασκικό όνομα του Σαν Σεμπαστιάν), η Τραπεζούντα μοιάζει με την πρωτεύουσα της Καταλωνίας, τη Βαρκελώνη. Η άλλη διάσταση είναι το νεοπροσφυγικό ζήτημα στον ελλαδικό χώρο. Αυτό το εθνικό, κοινωνικό και ανθρώπινο έγκλημα, η ανταλλάξιμη περιουσία και η πόλη ΡΩΜΑΝΙΑ. Αυτό το μεγάλο οικουμενικό σχέδιο.

Πώς κρίνετε τους χειρισμούς που έχει κάνει μέχρι στιγμής η ελληνική πολιτεία όσον αφορά το ποντιακό ζήτημα; Πιστεύετε ότι το ελληνικό κράτος έχει αξιοποιήσει τις δυνατότητες που έχει για την προβολή του ζητήματος;

Από την πολιτεία, τα πολιτικά κόμματα στο σύνολό τους, απουσίαζε και απουσιάζει η διάσταση του Ποντιακού, όπως και πολλών άλλων πραγμάτων. Ασχολήθηκε λίγο το ΠΑΣΟΚ λόγω της δικής μου παρουσίας σ΄ αυτό. Σήμερα το ΠΑΣΟΚ είναι εχθρικό. Ο παλιός πολιτικός κόσμος της χώρας αντιμετωπίζει τους Ποντίους όπως τους μετανάστες, τους Έλληνες στη Γερμανία ή την Αμερική. Τους αντιμετωπίζει συνδικαλιστικά, πελατειακά. Στις εκλογές η ανταλλαγή, η τιμή, έφθασε σε χυδαία επίπεδα, δέκα χιλιάδες δραχμές, πέντε κιλά λάδι ή ρύζι. Ενώ τα πράγματα κινούνται σε άλλες ηθικές και πολιτικές σφαίρες. Το Ποντιακό είναι το πρώτο εθνικό αλλά και διεθνές ζήτημα της Ελλάδας. Τα κόμματα-μη κόμματα, όπως τα αποκαλώ, είναι μακριά από αυτά. Οι Πόντιοι είναι οι αγωγοί της παγκοσμιοποίησης από τα κάτω, παγκοσμιοποίησης των λαών. Αυτοί τους έκλεισαν στα γκέτο. Η έννοια του γκέτο επιστρέφει με τους Ποντίους στην Ελλάδα: στις Σάππες, στη Φαρκαδώνα, στις Αχαρνές, στον Ασπρόπυργο, παντού.

Στην Τουρκία κατοικεί σήμερα σημαντικός αριθμός εξισλαμισμένων Ποντίων. Πιθανή ανακίνηση του ζητήματος νομίζετε ότι θα έθετε σε κίνδυνο την ασφάλεια του εν λόγω πληθυσμού;

Να φύγουμε από αυτά τα ταμπού. Το ρατσιστικό κράτος για να αντιμετωπίσει την αφύπνιση των Ποντίων ολισθαίνει στο γνώριμο σ΄ αυτό δρόμο της βίας. Πρέπει να ξέρουν, όμως, ότι αυτή τη φορά οι Πόντιοι δεν είναι μόνοι και εγκαταλελειμμένοι στα ποντιακά βουνά. Σήμερα, λόγω της διασποράς, είναι παντού. Η διεθνοποίηση του ζητήματος είναι η προστασία τους. Εμείς εκτός από τον Ο.Η.Ε. στη Γενεύη παρουσιάσαμε το ζήτημα στον Οργανισμό για την Ασφάλεια και Συνεργασία στην Ευρώπη (Ο.Α.Σ.Ε.). Αυτά βέβαια δεν αρκούν, η Ιστορία είναι σε κίνηση και το ελληνικό κράτος είναι αδιάφορο.

Πώς βλέπετε την ελληνοτουρκική προσέγγιση και τον τρόπο με τον οποίο προβάλλεται αυτή τα τελευταία χρόνια;

Ειδικά τα τελευταία χρόνια η επίσημη Αθήνα προσεγγίζει, συνομιλεί με το τουρκικό κράτος και τις ρατσιστικές, πολιτικές και οικονομικές συνιστώσες αυτού του κράτους. Δεν προσεγγίζει τους λαούς. Μετά μάλιστα την εθνική ντροπή και το διεθνές έγκλημα του Ναϊρόμπι, ενός παγκοσμιοποιημένου παρακράτους που οι κατέχοντες τους θεσμούς στην Αθήνα αποτέλεσαν μέρος του, δημιουργήθηκε ένα χάσμα ανάμεσα στους Έλληνες και τους λαούς στη Μικρά Ασία. Αυτό διευρύνεται με την ανήθικη στάση των κυβερνώντων για τα τουρκικά γκουλάκ. Αυτή η πολιτική συμβάλλει, οδηγεί στη θεραπεία του ασθενούς, σε μια νέα συνοχή και σύνθεση του ρατσιστικού τουρκικού κράτους. Σε μια Τουρκία με μεγάλη γεωπολιτική γεωοικονομική επιρροή με υποβάθμιση, περιθωριοποίηση των άλλων εθνών. Σ΄ αυτή την υπόθεση που οι κατέχοντες τους θεσμούς στην Αθήνα, λόγω εξαρτήσεων, πολιτικής ανεπάρκειας, ας πούμε και βλακείας, συμβάλλουν ώστε η συμμετοχή των λαών και των χωρών στο γίγνεσθαι της περιοχής να γίνεται στο επίπεδο του Μιλλέτ και όχι στο επίπεδο του ισότιμου έθνους. Αυτά όμως θα αποτελέσουν κακή και ταπεινωτική παρένθεση για τον ελληνισμό. Οι λαοί και η Ιστορία δίνουν ήδη άλλες απαντήσεις. Ευτυχώς η εξέλιξη της Ιστορίας δεν κρίνεται από αυτή τη φτωχή νομενκλατούρα του κέντρου της Αθήνας.

Είστε ο πρώτος που διατύπωσε τον όρο «νέο Ανατολικό Ζήτημα». Μπορείτε να εξηγήσετε συνοπτικά τι ακριβώς εννοείτε;

Οι συσσωρευμένες οικονομικές, εθνικές, πολιτικές, θεσμικές παθολογίες του νέου μικρομεσαίου πλέον ασθενούς φέρνουν από το 1984 στην παγκόσμια κοινότητα το ερώτημα και τα διλήμματα που τέθηκαν στις αρχές του αιώνα για το μεγάλο ασθενή. Τι θα γίνει με την Τουρκία; Πώς θα λυθεί αυτη η παθολογία; Πώς θα λυθεί το νέο Ανατολικό Ζήτημα; Με την εξαφάνιση των λαών όπως έγινε στο παρελθόν; Με νέες μορφές ρατσιστικής ενσωμάτωσης, ένα νέο απαρτχάιντ, προς την οποία κινείται η εκδοχή που σας έλεγα πριν; Εμείς λέμε με την άνοιξη των λαών της Μικράς Ασίας, της Μεσοποταμίας. Με τη δημοκρατία, μια νέα πολιτεία από τον Όλυμπο μέχρι το Αραράτ και τα ελληνόφωνα ποτάμια του Τίγρη και του Ευφράτη. Όχι με ένα νέο Σουλτανισμό. Αυτός είναι ο δικός μας δρόμος για την παγκοσμιοποίηση των λαών και των δικαιωμάτων.

Τα τελευταία χρόνια ο αρμενικός λαός έχει ζήσει μεγάλες ανακατατάξεις. Πώς εκτιμάτε τις εξελίξεις αυτές;

Έχω πει χρόνια πριν, ότι πρέπει να θαυμάζει κανείς τους Αρμενίους για την επιμονή στον αγώνα τους, για το υψηλό αίσθημα αξιοπρέπειας. Η Αρμενική Γενοκτονία έθεσε το ζήτημα της Ποντιακής, η Ποντιακή θέτει αυτό της Ιωνίας. Αυτό που πρέπει να κάνουν στο νέο αιώνα όλοι οι λαοί είναι η απόδοση του Κεμάλ και του κεμαλισμού στη Ιστορία ως ρατσισμού συγγενούς του ναζισμού και χειρότερου του απαρτχάιντ. Πρέπει να αναπτυχθεί αυτή η συζήτηση. Να καταδικαστεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τον Ο.Η.Ε. ο κεμαλισμός ως ρατσιστική ιδεολογία. Όσον αφορά την Αρμενία, πιστεύω ότι μια ισχυρή, δημοκρατική, λαϊκή, αναπτυγμένη Αρμενία, όπως και ένα δημοκρατικό Κουρδιστάν θα αποτελέσουν σταθερά θεμέλια για μια διαρκή ειρήνη, πρόοδο και ευημερία για την περιοχή. Σ΄ αυτή την προοπτική μια άλλη Ελλάδα, μια ηθική Ελλάδα, όπως ήταν η Σουηδία του Όλαφ Πάλμε, έχει υποχρέωση και καθήκον για έναν ενεργό ρόλο. Αυτό λέει η Ιστορία και ζητούν οι λαοί.

Συνέντευξη στην Αζνίβ Κασπαριάν

η συνέντευξη του Μιχάλη Χαραλαμπίδη δημοσιεύτηκε στο περιοδικό “ΑΡΜΕΝΙΚΑ” Tεύχος 21

Σεπτέμβριος-Οκτώβριος 2001

2 responses

  1. apostolosathinaios

    Είναι εκπληκτικό το πόσο εύκολα κάποιοι έχτισαν περιουσίες και καριέρες πάνω στις πλάτες των πόθων (και των παθών) των Ποντίων… Και μεγάλο κρίμα.

    October 9, 2008 at 16:30

  2. αγαπητέ apostolosathinaios

    θα ήθελα να αποφύγω να μιλήσω προσωπικά για το ζήτημα.

    αν μιλούσα θα είχα να πω πολύ δυσάρεστα πράγματα

    είναι ένα θέμα “φάντασμα” στην ελληνική εξωτερική πολιτική, όπως και αυτό των Κωνσταντινουπολιτών, των Ρωμιών.

    Κρείττον το σιγάν του λαλείν,
    τουλάχιστον για την ώρα…

    worldcity

    Y.Σ. Στο blog που διατηρείτε είδα 2 posts πάρα πολύ ενδιαφέροντα. Ελπίζω να βρείτε τον χρόνο να δημοσιεύετε.

    http://apostolosathinaios.wordpress.com/

    October 9, 2008 at 17:20

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s